Đo điện trở chống sét

Đo điện trở chống sét - Kiểm định hệ thống chống sét là yêu cầu bắt buộc đối với nhiều tổ chức, doanh nghiệp tại Việt Nam. Hoạt động này giúp doanh nghiệp đảm bảo được sự an toàn của con người lẫn tài sản trước những sự cố cháy nổ, chập điện do sét gây ra. Bài viết này giới thiệu dịch vụ đo điện trở chống sét, đo điện trở đất cho hệ thống chống sét.

1. Tổng quan

1.1 Hệ thống nối đất, tiếp địa (chống sét) là gì?

Hệ thống tiếp địa là phần quan trọng của một hệ thống chống sét hoàn chỉnh. Nó bao gồm các cọc tiếp đất (thép mạ đồng hoặc đồng nguyên chất) được chôn sâu dưới đất, nối với nhau bằng dây đồng trần hoặc thanh đồng, nhằm dẫn dòng sét từ kim thu sét xuống mặt đất.

Hệ thống này bao gồm các cọc thép hoặc cọc thép bọc đồng (hoặc mạ đồng) được chôn hoặc đóng xuống đất. Chiều dài của cọc từ 1,2 - 2,5 m và có thể là thép góc hoặc thép tròn và chúng được liên kết với nhau thành hệ thống tiếp địa phù hợp với yêu cầu chống sét cho từng đối tượng cụ thể.

Tiêu chuẩn điện trở chống sét: 

• TCVN 9385:2012 - Chống sét cho công trình xây dựng - Hướng dẫn thiết kế, kiểm tra, bảo trì.

• TCVN 4756:1989 - Quy phạm nối đất và nối không thiết bị điện.

Kiểm định hệ thống chống sét định kỳ 12 tháng/lần

Để kết nối các cọc đồng tiếp đất và dây đồng trần thoát sét, ta sử dụng các mối hàn hóa nhiệt. Mối hàn này đảm bảo dẫn dòng điện, ít bị bị lão hóa, bị ăn mòn theo thời gian.(Trong một số trường hợp ít quan trọng thì mối ghép này có thể dùng hàn hơi hoặc kẹp nối …)

Hệ thống tiếp đất chống sét đảm bảo phải có:

     +) Tổng trở bé: Điện trở tác dụng bé, dung kháng cao, cảm kháng thấp.

     +) Khả năng tản năng lượng sét tốt;

     +) Hướng tiên đạo sét tốt;

     +) Chống rỉ;

     +) Chống trộm.

Chuyên gia Vinacontrol CE tiến hành đo điện trở tiếp địa hệ thống chống sét tại hiện trường

    ✍ Xem thêm: Tiêu chuẩn, Quy định kiểm định chống sét 

1.2 Đo điện trở tiếp địa (chống sét) là gì?

Đo điện trở chống sét hay đo điện trở đất là hoạt động kiểm tra khả năng phóng - truyền điện (sét) của hệ thống chống sét. Hoạt động này vô cùng quan trọng giúp bảo đảm hệ thống tiếp địa hoạt động tốt. Đồng thời, bảo đảm cho hệ thống công trình, tài sản bên trong khi không may bị sét đánh.

Lợi ích của việc đo điện trở đất

• Đảm bảo cho sự an toàn của con người trong các công trình xây dựng
• Đảm bảo hiện trạng tài sản cho doanh nghiệp tránh các sự cố như cháy, nổ do hiện sự cố sét gây nên;
• Đáp ứng yêu cầu về pháp luật về đảm bảo an toàn con người và tài sản trong mùa mưa; 
• Giảm thiểu hư hỏng và tăng tuổi thọ cho các thiết bị được tiếp đất.

Tuy nhiên, sau một thời gian sử dụng thì giá trị điện trở đất có thể tăng lên so với giá trị cho phép (do một số nguyên nhân như mất liên kết giữa các cọc tiếp địa, lượng hóa chất làm giảm trở kháng đất hết tác dụng …). Để biết được hiện trạng như thế nào chúng ta cần đo điện trở đất sau mỗi 12 tháng.

Dịch vụ đo điện trở chống sét

✅ Tiết kiệm chi phí

✅ Hơn 3000 khách hàng hài lòng

✅ Đội ngũ chuyên gia kinh nghiệm

✅ Đáp ứng các yêu cầu pháp luật

Liên hệ ngay Để lại thông tin Hotline: 1800.6083

1.3 Cập nhật quy định đo điện trở chống sét?

• Nghị định 106/2025/NĐ-CP của Chính phủ Quy định xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực phòng cháy, chữa cháy và cứu nạn, cứu hộ; có hiệu lực từ ngày 01/07/2025;

• Tiêu chuẩn Quốc gia TCVN 9385:2012 - Chống sét cho công trình xây dựng - Hướng dẫn thiết kế, kiểm tra, bảo trì hệ thống - việc kiểm tra hệ thống chống sét được tiến hành định kỳ;

Như vậy, việc tiến hành đo kiểm tra định kỳ điện trở tiếp đất của hệ thống chống sét là hoạt động bắt buộc.

✍ Xem thêm: Kiểm định hệ thống chống sét là gì? Lợi ích kiểm định chống sét?

2. Các phương pháp đo điện trở chống sét phổ biến

Việc đo điện trở chống sét là bước quan trọng nhằm đánh giá hiệu quả của hệ thống chống sét, đảm bảo khả năng tản dòng sét an toàn xuống đất. Hiện nay, tùy theo mục đích đo và điều kiện hiện trường, công tác đo điện trở chống sét thường được thực hiện theo 03 phương pháp phổ biến: phương pháp 3 cực, phương pháp 4 cực và phương pháp 2 kìm. Cụ thể tại bảng 1: 

Bảng 1. Các phương pháp đo điện trở chống sét

3. Quy trình đo điện trở chống sét 

Bước 1: Chuẩn bị trước khi đo điện trở chống sét

Trước khi tiến hành đo điện trở nối đất, cần chuẩn bị đầy đủ các điều kiện: máy móc, phương tiện, dụng cụ đo, sơ đồ hệ thống nối đất (nếu có)
Lưu ý: Hệ thống nối đất cần được tách rời khỏi các kết cấu kim loại, hệ thống chống sét và dây trung tính để đảm bảo kết quả đo chính xác.

Bước 2: Bố trí cọc đo điện trở nối đất và đấu nối thiết bị

Tiến hành bố trí các cọc đo theo phương pháp điện áp rơi 3 cực: các cọc đo phải được đóng chắc chắn, tiếp xúc tốt với đất và không đặt gần các vật kim loại ngầm. Sau đó, kết nối các dây đo từ máy đo điện trở nối đất đến các cọc tương ứng. Toàn bộ dây nối cần phải kiểm tra lại nhằm đảm bảo không bị đứt gãy, chạm chập hoặc tiếp xúc kém.

Bước 3: Tiến hành đo điện trở chống sét

Khởi động thiết bị đo và thực hiện phép đo theo hướng dẫn của nhà sản xuất. Máy đo sẽ tự động cấp dòng điện và hiển thị giá trị điện trở nối đất trên màn hình.

Bước 4: Đánh giá kết quả đo điện trở chống sét

So sánh kết quả đo được với yêu cầu kỹ thuật theo tiêu chuẩn hoặc hồ sơ thiết kế:

• Hệ thống nối đất an toàn thông thường: điện trở nối đất ≤ 4 Ω

• Các hệ thống đặc thù (trạm điện, thiết bị chuyên ngành): áp dụng theo quy định hoặc thiết kế được phê duyệt

Bước 5: Lập biên bản đo điện trở chống sét

Sau khi hoàn thành đo, cần lập biên bản ghi nhận đầy đủ: thông tin công trình và vị trí đo, phương pháp đo điện, sơ đồ bố trí cọc đo, kết luận,.... Đây là căn cứ quan trọng cho công tác nghiệm thu và kiểm định an toàn điện.

Môt số đơn vị không thực hiện kiểm định hệ thống chống sét mỗi năm một lần đã bị các cơ quan cảnh sát phòng cháy chữa cháy xử phạt và có các biện pháp xử phạt nặng nề. Vì vậy Vinacontrol CE khuyến nghị Quý Khách hàng thực hiện kiểm định hệ thống chống sét đúng theo quy định, hạn chế tối đa rủi ro sét đánh trúng.

Chu kỳ kiểm định hệ thống chống sét tối thiểu 12 tháng/lần, sẽ đem đến kết quả tốt hơn và khả năng đảm bảo an toàn cao hơn dưới tác động của sấm sét.

Quy trình đo điện trở chống sét tại Vinacontrol CE

4. Lưu ý khi đo điện trở tiếp địa 

Để đảm bảo kết quả đo điện trở tiếp địa chính xác và phản ánh đúng tình trạng thực tế của hệ thống, người thực hiện cần tuân thủ một số nguyên tắc kỹ thuật và điều kiện môi trường trong quá trình đo. Dưới đây là những lưu ý quan trọng cần nắm rõ trước, trong và sau khi tiến hành đo điện trở đất:

• Không đo khi đất ẩm ướt hoặc ngay sau khi trời mưa.

• Ngắt toàn bộ thiết bị điện khỏi hệ thống tiếp địa trước khi đo;

• Tránh đo gần các vật thể kim loại ngầm như ống nước, cáp điện;

• Sử dụng thiết bị đo đã được hiệu chuẩn định kỳ theo tiêu chuẩn;

• Không đo đồng thời nhiều điểm nếu chưa cách ly độc lập từng điểm đo;

• Ghi chép đầy đủ nhật ký đo, bao gồm thời gian, vị trí, điều kiện đo và kết quả đo;

5. FAQ - Câu hỏi thường gặp

5.1 Chi phí đo điện trở chống sét là bao nhiêu?

Chi phí này phụ thuộc vào các yếu tố: số điểm đo, quy mô công trình, khoảng cách địa lý,...

5.2 Kết quả đo điện trở chống sét bao nhiêu là đạt? 

Theo quy định tại tiêu chuẩn TCVN 4756:1989, phạm vi giá trị điện trở nối đất cho các thiết bị điện xoay chiều có điện áp lớn hơn 42V và các thiết bị một chiều có điện áp lớn hơn 110V tại Việt Nam cụ thể như sau:

- Đối với điện trở trong gia đình, nhà máy

• Điện trở đất độc lập sẽ không được vượt quá 10 Ω.

• Điện trở nối đất bảo vệ an toàn độc lập sẽ cần ≤ 4 Ω. 

- Đối với trạm biến áp

• Điện trở đất tại các dòng điện xoay chiều sẽ không vượt quá 4 Ω, điện trở an toàn sẽ không vượt quá 4 Ω.

• Điện trở chống sét ≤ 10 Ω.

5.3 Mức xử phạt khi vi phạm quy định kiểm tra điện trở chống sét

Căn cứ điều 13 Nghị định 106/2025/NĐ-CP thì trường hợp vi phạm quy định về an toàn phòng cháy và chữa cháy trong lắp đặt, kiểm tra, bảo trì hệ thống tiếp địa, chống sét sẽ bị xử phạt như sau: 

1. Phạt tiền từ 1.000.000 đồng đến 3.000.000 đồng đối với hành vi không kiểm tra, bảo trì định kỳ hệ thống tiếp địa, chống sét.

2. Phạt tiền từ 10.000.000 đồng đến 15.000.000 đồng đối với một trong các hành vi sau đây:

a) Lắp đặt hệ thống tiếp địa, chống sét không bảo đảm theo quy định;

b) Không duy trì hệ thống tiếp địa, chống sét đã được lắp đặt.

3. Phạt tiền từ 20.000.000 đồng đến 25.000.000 đồng đối với hành vi không lắp đặt hệ thống tiếp địa, chống sét cho nhà, công trình.

4. Phạt tiền gấp hai lần mức tiền phạt đối với các hành vi quy định tại các khoản 1, 2 và khoản 3 Điều này khi để xảy ra cháy nhưng chưa đến mức truy cứu trách nhiệm hình sự.

Vinacontrol CE được chỉ định thực hiện việc kiểm định hệ thống chống sét áp dụng theo tiêu chuẩn, quy định về kiểm định chống sét TCVN 9385:2012 “Chống sét cho công trình xây dựng – Hướng dẫn thiết kế, kiểm tra và bảo trì hệ thống” và các quy định có liên quan về sét và cách phòng chống.

Mọi thắc mắc và yêu cầu dịch vụ kiểm định hệ thống chống sét liên hệ với chúng tôi qua hotline miễn phí 1800.6083, email vnce@vnce.vn hoặc để lại thông tin liên lạc để được hỗ trợ tốt nhất.